Soru: İmamların dini nikah kıymak, mevlit,Yasin okumak, ramazanda mukabele okumak, yaz kurslarında çocuk okutmak gibi işlerden dolayı para alması caiz midir?
Bir imam ya da normal bir müslümanın soruda bahsettiğiniz ilk üç işi yani dini nikâh kıymak, mevlit, Yasin okumak ve ramazanda mukabele okumayı bir ücret şart koşarak yerine getirmesi ve para alması helal değildir. Çünkü dini nikâhta imamın bir fonksiyonu bulunmamakta, diğer ikisinin ise ibadet niyetiyle yapılması gerekmektedir.
Böyle baştan bir ücret şart koşmadan ve bir maddi menfaat beklentisi içinde olmadan kişinin dini nikahlarını kıyan, mevlid-Yasin okuyan, mukabele okuyan bir kimseye hediye vermesi caizdir. (Ancak hocaları böyle şeylere alıştırmamak gerek)
Yaz kurslarında çocuk okutmak karşılığında bir ücret alınması ise caizdir. Çünkü Kuran okumak ile onu öğretmek arasında fark vardır. Birincisi ibadet iken, ikincisinde ibadete vesile olma durumu söz konusudur.
Elbette aslolan Kur’an okuma gibi öğrenme ve öğretme faaliyeti de esasen ibadet nitelikli bir davranış olduğundan, bunların hiçbir maddî karşılık gözetilmeden sırf Allah’ın rızâsını kazanma amacıyla yapılmasıdır.
İslamiyetin ilk yıllarında bu esastan hareketle Kuran öğretme görevini herkes gönüllü olarak yerine getirmekteydi. İslam topraklarının genişlemesiyle Kuran öğretimine ihtiyaç artmış ve bu ihtiyacın karşılanması için ücret verilmesine istihsanen cevaz verilmiştir.1
dipnot
(1) Bakınız: el-Mergînanî, Hidaye, Fasid icare babı; Baberti, Şerhu’l-İnaye ale’l-hidaye, aynı bahis 9/98; Fetava-ı Kadıhan, el-Fetava’1-Hindiyye kenarında, 3/325; Fetava-i Hindiye, 4/449